OpenAI's Deep Research vs gespecialiseerde juridische AI

OpenAI heeft net Deep Research uitgebracht, een agent die het internet doorzoekt om complexe vragen te beantwoorden. Het is oprecht indrukwekkend—het kan 30 minuten besteden aan het onderzoeken van een onderwerp, informatie uit tientallen bronnen samenvatten, en gedetailleerde rapporten produceren.

Voor algemeen onderzoek is het een sprong vooruit. Voor juridisch werk is het precies de verkeerde aanpak.

Het internet is geen juridische database

Deep Research behandelt het volledige internet als kennisbasis. Dat is krachtig voor vragen als "wat zijn de laatste trends in hernieuwbare energie?" waar breedte ertoe doet en benaderende nauwkeurigheid prima is.

Juridische vragen zijn anders. Als een cliënt vraagt naar verjaringstermijnen bij wanprestatie, heb je nodig:

• De juiste wettelijke bepaling (niet een blogpost die deze samenvat)
• Actuele jurisprudentie over hoe rechtbanken die bepaling interpreteren
• Eventuele relevante uitzonderingen of verlengingen
• De specifieke procesregels voor de rechtbank waar je indient

Een internetzoekopdracht vindt dit misschien allemaal—gemengd met verouderde informatie, Amerikaans recht dat niet van toepassing is, en zelfverzekerd klinkende artikelen die simpelweg fout zijn. Voor een algemeen overzicht is dat misschien prima. Voor advies waar je je tableau voor op het spel zet, niet.

Verschillende problemen, verschillende architecturen

Deep Research is gebouwd voor breedte. Het werpt een breed net uit, verzamelt alles wat potentieel relevant is, en synthetiseert.

Andri is gebouwd voor diepte en precisie. We werken uitsluitend met geverifieerde juridische bronnen—officiële jurisprudentie, wetten.nl, EUR-Lex, rechtspraak.nl, de Kamer van Koophandel. Elke citatie leidt terug naar een autoritatieve bron, niet naar wat het internet toevallig opleverde.

Het verschil blijkt uit hoe elk systeem met onzekerheid omgaat:

• Deep Research: Synthetiseert uit gemengde bronnen, kan ongeverifieerde claims met zekerheid presenteren
• Andri: Als we iets niet kunnen verifiëren uit autoritatieve bronnen, zeggen we dat. Een genuanceerd antwoord is beter dan een zelfverzekerd fout antwoord.

Wat er werkelijk toe doet bij juridisch onderzoek

Bronverificatie. Kun je het citeren in de rechtszaal? Als het antwoord leunt op een blogpost, een marketingpagina van een advocatenkantoor, of een Reddit-thread—ongeacht hoe accuraat het toevallig is—kun je het niet gebruiken.

Temporeel bewustzijn. Recht verandert. Een blogpost uit 2019 over de AVG kan technisch accuraat zijn voor 2019 en gevaarlijk fout voor 2025. Juridische onderzoekstools moeten weten wanneer bronnen zijn gepubliceerd en wanneer wetgeving is gewijzigd.

Jurisdictionele precisie. "Contractenrecht" is anders in Nederland, België, Engeland en Californië. Internetzoekopdrachten maken dat onderscheid niet vanzelf. Een systeem gebouwd voor juridisch werk moet dat wel.

Citatie-integriteit. Randnummers, ECLI-nummers, correcte opmaak. Eén verkeerde citatie en je geloofwaardigheid is weg.

Waar algemene AI tekortschiet

We hebben algemene AI-tools getest op juridische vragen. Ze zijn opmerkelijk goed in het uitleggen van concepten. Ze zijn ook opmerkelijk slecht in:

• Nederlandse artikelnummers goed krijgen (6:162 BW vs 6:126 BW—vergelijkbare nummers, heel ander recht)
• Onderscheid maken tussen bindende precedenten en obiter dicta
• Weten welke rechtbank een zaak heeft beslist
• Herkennen wanneer een uitspraak is achterhaald

Dit zijn geen randgevallen. Het zijn basisvereisten voor juridisch onderzoek waar algemene tools niet voor zijn gebouwd.

De juiste tool voor de klus

Deep Research is indrukwekkende technologie. Als je markttrends, wetenschappelijke onderwerpen, of algemene kennisvragen onderzoekt, is het waarschijnlijk beter dan al het andere dat beschikbaar is.

Voor juridisch werk—waar precisie ertoe doet, bronnen autoritatief moeten zijn, en fouten professionele consequenties hebben—heb je iets nodig dat specifiek daarvoor is gebouwd.

Dat hebben we gebouwd. Probeer het bij je volgende zaak.

Lees ook: waarom ChatGPT-wrappers niet werken voor juridisch onderzoek, waarom een groter contextvenster niet altijd beter is, en wat het verschil is tussen agentische AI en generatieve assistenten.